Türkiye’nin Narenciye İhracatında Zorlu Günler
ANTALYA – FİKRİ CİNOKUR
Türkiye, yıllık 5,5 milyon ton narenciye üretimi ile dünya genelinde yedinci, ihracatta ise üçüncü sırada yer alıyor. Ancak, geçen yıl yaşanan zirai don olayı ve bu yıl üretimin beklenenden fazla olması, üreticileri zora soktu.
Rusya, Türkiye’nin narenciye ihracatında kritik bir pazar konumunda. Ancak, Rusya ile Ukrayna arasındaki çatışmalar ve Karadeniz’de gerçekleşen saldırılar, Türk ihracatçıların işlerini zorlaştırıyor. İhracatçılar, Rusya’ya ürünlerini ulaştırmak için alternatif yollar arayışında.
Rusya-Ukrayna savaşı nedeniyle yaşanan sorunlar, nar ve diğer narenciye üreticilerini de olumsuz etkiliyor. Üretim sezonunun iyi geçmesine rağmen, komisyoncular ve ihracatçılar, üreticilerden nar, portakal ve limon almaktan kaçınıyor.
Fiyatlar Dalında Kaldı
Nar hasadına başlarken fiyatlar dalında 10-15 lira arasında değişiyor. Bu durum, alıcı bulamayan üreticilerin şikayetlerine yol açıyor. Önümüzdeki günlerde başlayacak portakal hasadında da fiyatların dalında 15-20 lira arasında olması bekleniyor. Devam eden savaş ve komisyoncular üzerindeki soruşturmalar nedeniyle, risk almak istemeyen komisyoncular ürün almaktan çekiniyor. Bu nedenle, portakal ve diğer narenciye ürünleri şimdilik dalında kalma riski taşıyor.
İhracatçılar Yeni Rota Arıyor
Batı Akdeniz İhracatçı Birliği (BAİB) Başkanı Mehmet Ali Can, Samsun’dan RO-RO seferlerinin başlamadan Rusya’ya narenciye gönderiminin oldukça zor olduğunu belirtti. Can, Karadeniz’de “Güvenli Koridor” oluşturulmadıkça ihracatın gerçekleşmesinin güç olduğunu vurguladı. Nar sezonunun açılmasıyla birlikte, Türkiye’nin lojistik altyapısının yetersizliği ve mevcut fiyatların dalında kalma tehlikesinin sürdüğünü ifade etti.
Gemi Seferleri ile İlgili Girişimler
Usta Export Zirai Ürünler A.Ş.’nin Yönetim Kurulu üyesi Ferda Tekin, narenciye ihracatında zor bir dönemin kendilerini beklediğini ifade etti. Eğer Rusya’ya yeni bir rota bulunamazsa, narenciye ürünlerinin dalında kalma ihtimali çok yüksek. Ayrıca, Mısır’ın da Rusya’ya narenciye ihraç ettiğini belirten Tekin, bu durumun rekabeti artırabileceğini söyledi. Mersin limanından St. Petersburg’a gemi seferleri yapılması için çalışmaların devam ettiğini aktaran Tekin, seferlerin ne zaman başlayacağı konusunda belirsizlik olduğunu kaydetti.
Ulusal Turunçgil Konseyi Başkanı Kemal Kaçmaz da, Rusya’ya yönelik gemi seferlerinin düzenlenmesi için çabaların sürdüğünü ve yakın gelecekte bu konuda kesin bir durumun ortaya çıkacağı bilgisini verdi.
Yaş Meyve Sebze İhracatında Genel Görünüm
Bütün bu gelişmelerle birlikte, Türkiye’nin 2025 yılında narenciye ihracatının toplam 1 milyar 477 bin 058 dolara ulaşacağı öngörülüyor. Bu rakam, Türkiye’nin toplam yaş meyve sebze ihracatının 3,7 milyar dolara ulaşmasında önemli bir yere sahip. Ancak, ihracatın büyük bir bölümünün sadece Rusya’ya yapıldığı gerçeği, bu belirsiz süreçte gidişatın ne yönde olacağına dair endişeleri artırmakta.
