Gökbilimciler, evrenin bilinen en uzak galaksisinde oksijen ve ağır metallerin varlığını şaşırtıcı bir şekilde keşfetti.
Bu galaksi, 13,4 milyar ışık yılı uzaklıkta bulunuyor ve bu, onun evrenin ilk oluşum dönemlerine ait olduğunu gösteriyor.
Uzmanlar, Büyük Patlama’nın evreni 13,8 milyar yıl önce meydana getirdiğine inanıyor.
CNN International kaynaklı habere göre, JADES-GS-z14-0 olarak adlandırılan bu oldukça büyük ve parlak uzak galaksi, Ocak 2024’te James Webb Uzay Teleskobu tarafından gözlemlendi. Bu teleskop, evrenin insan gözüyle ayırt edilemeyen kızılötesi ışığındaki detayları ortaya koyabiliyor.
Uzay gözlemevi, ışığın Dünya’ya ulaşmasının milyarlarca yıl sürdüğü geçmişe etkili bir şekilde bakış açısı sunabiliyor. Bu da Kozmik Şafak olarak adlandırılan dönemin başlangıcını ve ilk galaksilerin oluşumunu kapsıyor.
JADES-GS-z14-0’dan gelen ışığın, bizim bulunduğumuz bölgemize ulaşması 13,4 milyar yıl sürdü. Bu süre zarfında galaksinin, evrenin yalnızca 300 milyon yaşında olduğu zamanki durumu gözlemlenebiliyor.
Webb’in ilk gözlemlerinin ardından ALMA ile yapılan takip çalışmaları, oksijen ve ağır metallerin varlığını ortaya koydu. Bilim insanları, bu bulgunun galaksilerin evrenin ilk dönemlerinde beklenenden daha hızlı oluştuğuna işaret ettiğini belirtti.
BEKLENENDEN ÇOK HIZLI GERÇEKLEŞİYOR
ALMA’dan elde edilen sonuçlar, Perşembe günü The Astrophysical Journal ve Astronomy & Astrophysics dergilerinde yayınlandı.
The Astrophysical Journal çalışmasının başyazarı Sander Schouws, “Bu, beklediğiniz yerde bir ergen bulmak gibi bir durum. Elde edilen sonuçlar, galaksinin hızlı bir şekilde oluştuğunu ve hızla olgunlaştığını gösteriyor. Bu da galaksilerin oluşumunun beklenenden çok daha hızlı gerçekleşmekte olduğuna dair artan kanıtlar sunuyor” dedi.
EN PARLAK ÜÇÜNCÜ GALAKSİ
JADES-GS-z14-0’ın büyüklüğü ve parlaklığı da dahil olmak üzere birçok özelliği beklenmedik şekilde keşfedildi. Schouws, Webb’in incelenen 700 uzak galaksiden bu galaksinin en uzak olanı olmasına rağmen en parlak üçüncü galaksi olduğunu belirtti. Galaksilerin, evrenin o dönemlerinde daha küçük ve sönük olması beklenirken, durumun böyle olmaması dikkat çekti.
Schouws, “Genel olarak, evrenin bu ilk dönemindeki galaksiler, Hubble ve JWST’nin sunduğu görsellerden tanıdığımız ünlü galaksilerle oldukça farklı. Çok daha kompakt, gaz açısından zengin ve dağınık/bozuklar. Şartlar aşırı çünkü birçok yıldız, küçük bir hacimde hızla meydana geliyor” şeklinde ifade etti.
