Erken Sanayisizleşme Tehlikesi: İstanbul Sanayi Odası’nda Önemli Toplantı
İSTANBUL – Yener Karadeniz
İstanbul Sanayi Odası (İSO) Meclisi, temmuz ayı olağan toplantısını “Türkiye’yi Bekleyen Tehlike: Erken Sanayisizleşme” ana gündemiyle gerçekleştirildi. Toplantının moderatörlüğünü üstlenen TEPAV Ekonomik ve Yapısal Politikalar Merkezi Direktörü Dr. Burcu Aydın, TİM Başkanı Mustafa Gültepe, MÜSİAD Genel Başkanı Burhan Özdemir, DEİK Türkiye-Avustralya İş Konseyi Başkanı Steven Young ve TTC Danışmanlık Kurucu Ortağı Tankut Turnaoğlu, sanayi konusundaki görüşlerini paylaştı.
Toplantının açılışında söz alan İSO Başkanı Erdal Bahçıvan, sanayinin ekonomik göstergelerin yanı sıra toplum algısındaki değişim nedeniyle de ciddi bir kırılma sürecinden geçtiğine vurgu yaptı. Bahçıvan, günümüzde sanayicilere yöneltilen “Hala neden sanayicilik yapıyorsun?” sorusunun, üretime bakışın köklü bir şekilde değiştiğinin önemli bir işareti olduğunu belirtti.
Sanayi Algısı Değişiyor
Bahçıvan, geçmişte fabrika kurmak ve istihdam oluşturmanın başarı hikayesi olarak görüldüğünü, ancak şimdi sanayinin yüksek riskli, yorucu ve belirsiz bir faaliyet olarak algılandığını kaydederek, bu durumu Türkiye’nin geleceği açısından ciddi bir tehdit olarak nitelendirdi.
Tamamlanmamış Sanayileşme Süreci
Türkiye’nin ekonomik yapısının gelişmiş ülkelerle farklılık gösterdiğine dikkat çeken Bahçıvan, ülkenin klasik sanayileşmesini tamamlamadan hizmet sektörü ağırlıklı bir yapı oluşturduğunu ifade etti. Üretim kültürünün zayıflamasının, toplumsal varlığın sürdürülebilirliği açısından ciddi bir risk taşıdığına vurgu yaptı.
Gençler Üretimden Uzaklaşıyor
Bahçıvan, gençlerin sanayide kariyer yapmaktan giderek uzaklaştığını da belirterek, esnek çalışma ve hızlı gelir imkanı sunan mesleklerin tercih edildiğini ifade etti. Ailelerin çocuklarını üretimden uzak mesleklere yönlendirdiğini dile getiren Bahçıvan, teknik kariyerlerin cazibesinin kaybolduğunu sözlerine ekledi.
Üretimdeki Düşüş Sorunları Büyütüyor
Bahçıvan, sanayinin yalnızca büyük fabrikalardan oluşmadığını, binlerce KOBİ ve teknik ekipten oluşan büyük bir ekosistem içerdiğini söyledi. Bu yapının zayıflaması durumunda bilgi birikiminin ve üretim yeteneğinin kaybolduğunu vurguladı.
Şirket Bilançolarında Zararlar
Sanayideki sıkışmanın şirket bilançolarına yansıdığını belirten Bahçıvan, İSO 500 araştırmalarına değinerek, önümüzdeki yıllarda 150’yi aşkın şirketin zarar açıklayabileceğini bildirdi. Sanayicilerin artan finansman yükü altında ezildiğini ifade etti.
Finansman Giderleri Endişe Veriyor
Konuşmasında finansman maliyetlerine dikkat çeken Bahçıvan, İSO 500 ve İSO İkinci 500 şirketlerinin faaliyet kazançlarının büyük bölümünün finansmana ayrıldığını vurgulayarak sanayicilerin zorlu koşullardan nasıl ayakta kalacağı konusunda endişe duyduğunu belirtti.
Yüksek Teknoloji Sektörlerine Etkisi
Son olarak, zayıf talep ve maliyet baskısının emek yoğun sektörlerden yüksek teknoloji ihracatçılarına kadar yayıldığını söyleyen Bahçıvan, Türkiye’nin sanayi birikiminin risk altında olduğunu ifade etti. Yeni dönemde kapsamlı bir sanayi politikasına ihtiyaç duyduğunu vurgulayan Bahçıvan, yüksek katma değerli üretime geçişin hızlandırılmasıyla erken sanayisizleşme tehlikesinin aşılabileceğini belirtti.
