Polonya’da Yargı Krizi Yeniden Gündemde: Protestolar Patlak Verdi
Polonya’da Anayasa Mahkemesi Başkanı Bogdan Swieczkowski’nin görevden alınmasının ardından başlayan protestolar, ülkenin uzun bir süredir devam eden yargı krizini yeniden alevlendirdi. Başkent Varşova’da Anayasa Mahkemesi çevresinde bir araya gelen birçok vatandaş, mahkeme başkanının görevden alınmasına tepki gösterdi. Olay yerine intikal eden polis, geniş güvenlik önlemleri alarak durumun kontrol altına alınmasını sağlamaya çalıştı.
Protesto gösterileri sırasında bazı katılımcılar, güvenlik çitlerini aşmayı başardı ve polislere çeşitli nesneler fırlattı. Olayların ardından, polis üç kişiyi gözaltına aldığını duyurdu.
Cumhurbaşkanı Geri Döndü
Polonya Cumhurbaşkanı Karol Nawrocki, bu tür olayların yaşandığı bir dönemde Senegal’e yapacağı resmi ziyaretini yarıda keserek ülkesine geri dönme kararı aldı. Nawrocki, sosyal medya üzerinde yaptığı bir açıklamada, “Bu şartlarda Polonya’da olmam gerekiyor. Senegal’e uçuşumu iptal ediyorum” ifadelerini kullandı.
Görevden Uzaklaştırılma Açıklaması
Anayasa Mahkemesi Başkanı Bogdan Swieczkowski’nin görevden uzaklaştırıldığına dair açıklama, yerel saatle 18.00 sularında mahkemenin resmi internet sitesi üzerinden yapıldı. Fakat, duyurunun ardından siteye erişim sağlanamayınca, alanını bağımsız kaynaklardan doğrulamak mümkün olmadı. Swieczkowski, eski iktidar partisi Hukuk ve Adalet (PiS) döneminde göreve getirilmişti ve mevcut Başbakan Donald Tusk tarafından, parlamentonun seçimle belirlediği hâkimlerin görevlerine başlamasını engellemekle suçlanıyordu.
Tusk: Hukukun Üstünlüğü Sağlanacak
Başbakan Donald Tusk, yargı sistemindeki gelişmeler üzerine yaptığı açıklamada, hükümetinin yargıda hukukun üstünlüğünü yeniden tesis etme amacından vazgeçmeyeceğini belirtti. Bunu sağlamak için kararlı adımlar atılması gerektiğini vurgulayan Tusk, hukukun üstünlüğünü yeniden tesis etmenin bir zorunluluk olduğunu ifade etti. Tusk, özellikle önceki dönemlerde yaşanan hukuksuzluklara son verileceği taahhüdünde bulundu.
PiS’ten Sert Tepki
Ana muhalefetteki Hukuk ve Adalet Partisi (PiS), Anayasa Mahkemesi Başkanı’nın görevden alınmasına sert bir şekilde karşı çıktı. Eski Adalet Bakanı Zbigniew Ziobro, bu kararı anayasal düzene bir saldırı olarak tanımladı ve yüksek sesle bir direniş çağrısı yaptı.
Yargı Krizi Süreci
Polonya’da yargı bağımsızlığı, 2015-2023 yıllarında iktidara gelen PiS hükümeti döneminde ciddi tartışmalara neden olmuştur. Avrupa Birliği ve bazı yerel hukuk çevreleri, PiS’i Anayasa Mahkemesi de dahil olmak üzere yargı organları üzerinde siyasi kontrol kurmakla suçlamıştı. Yargı reformları sonrasında Avrupa Birliği, Polonya’ya para cezaları uygulamıştı.
2023 seçimlerinde iktidara gelen Donald Tusk hükümeti ise, yargı bağımsızlığını yeniden sağlamayı vaad etmişti. Ancak hükümetin yargı reformu girişimleri, PiS’e yakın olan iki cumhurbaşkanının veto kararlarıyla engellenmişti. Swieczkowski’nin görevden alınması, hükümet ve muhalefet arasında var olan anlaşmazlığın daha da derinleştiği bir süreci işaret ediyor.
