FAO’dan Gıda Fiyatları Üzerine Değerlendirme: Mayıs’ta Küçük Bir Düşüş, Ancak Tahıl Fiyatlarında Artış Devam Ediyor
Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü (FAO), gıda ürünlerinin uluslararası fiyatlarındaki değişimleri yansıtan FAO Gıda Fiyat Endeksi’nin mayıs ayında bir önceki aya göre yüzde 0,2 gerilediğini, 130,8 puana düştüğünü açıkladı. Ancak bu endeks, yıllık bazda yüzde 2,9’luk bir artış göstermeye devam etti.
Tahıl Fiyat Endeksi’nin, nisana göre yüzde 2,6 yükselmesi dikkat çekti. Bunun arkasındaki nedenler arasında küresel yakıt ve gübre maliyetlerindeki artış ile olumsuz hava koşulları bulunuyor. Sonuç olarak, buğday fiyatları aylık yüzde 3,4, yıllık bazda ise yüzde 7,8 oranında yükseldi. Mısır fiyatları da aylık yüzde 1,9 artış gösterdi.
Bitkisel Yağ Fiyat Endeksi ise mayıs ayında yüzde 4,6 gerileyerek 2026’nın ilk aylık düşüşünü kaydetti. Zayıf küresel ithalat talebi ve ham petrol piyasasındaki belirsizlikler nedeniyle palm yağı fiyatlarında düşüş yaşanırken, soya yağı ve ayçiçeği yağı fiyatlarında ise arz şartlarına göre değişkenlikler gözlemlendi.
Şeker Fiyat Endeksi, mayısta yüzde 7,5 oranında artış kaydetti. Brezilya’da şeker kamışı üretiminin etanol yönlü kullanılma beklentisi, El Nino hava olayının Hindistan ve Tayland üzerindeki potansiyel etkileri ile birleşince, fiyatlar yükseldi.
Süt ürünleri fiyatları ise uluslararası tereyağı fiyatlarındaki düşüşün etkisiyle yüzde 0,5 geriledi. Öte yandan, büyükbaş hayvan eti fiyatları, Çin ve ABD’den gelen güçlü talep nedeniyle artarken, Avrupa Birliği’nde bol arz ve düşük talep sebebiyle domuz eti fiyatlarındaki düşüş sürdü. FAO Et Fiyat Endeksi, bu çerçevede yüzde 0,1 artış gösterdi.
FAO Piyasalar ve Ticaret Birimi Direktörü Boubaker Ben-Belhassen, küresel gıda emtia piyasalarının genel olarak dirençli kaldığını belirtti. Ancak, yükselen tahıl fiyatlarının hava koşullarına bağlı riskler ve enerji piyasalarındaki aksamalara karşın kırılganlığı artırdığını ifade etti. Ayrıca, kritik ticaret yollarındaki belirsizliklerin gübre kullanımını etkileyebileceği ve gıda fiyatları üzerinde ek baskılara neden olabileceği konusunda uyardı.
Tahıl üretiminde aşağı yönlü bir revizyon da yapıldı. FAO, Tahıl Arz ve Talep Özeti Raporu’nu yayımlayarak, 2026/2027 sezonunda küresel tahıl üretiminin buğday hasadındaki düşüşle birlikte yıllık bazda yüzde 2 azalarak 2 milyar 982 milyon tona gerileyeceğini öngördü. Küresel tahıl kullanımının ise yüzde 0,6 artması bekleniyor. Dünya tahıl stokları pirinç envanterindeki düşüş nedeniyle yüzde 0,3 daralacak. Küresel tahıl stok-kullanım oranının ise yüzde 31,7 ile önceki seviyesine yakın kalacağı tahmin ediliyor.
