Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası’nın Döviz Alımları Artış Gösteriyor: Savaş Sürecindeki Satışlar Düşüşte
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), son günlerde gerçekleştirilen yoğun döviz alımları ile dikkatleri üzerine çekiyor. Özellikle ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının başlaması ile birlikte, TCMB’nin döviz satışları önemli ölçüde azalmış durumda. QNB ekonomistlerinin verilerine göre, 14 Ağustos ile sona eren haftada TCMB’nin döviz alımları 3.3 milyar dolara ulaştı. Geçmiş savaş dönemindeki döviz satışı ise yalnızca 6.6 milyar dolara kadar geriledi.
Ekonomistlerden gelen yorumlar doğrultusunda, swap kanalı üzerinden döviz girişlerinin hızlandığı tespit ediliyor. Hesaplamalara göre, yabancıların swap pozisyonu yaklaşık 40 milyar dolar seviyelerinde.
Net Rezervlerde Dikkat Çekici Düşüş
QNB ekonomistlerinin raporlarına göre, TCMB’nin toplam rezervleri 14 Ağustos haftasında 5.1 milyar dolar artarak 183.5 milyar dolara yükseldi. Ancak, savaş öncesinde bu rakam 210.3 milyar dolar seviyesindeydi. Savaş sürecinde toplam rezervler en düşük 149.2 milyar dolara gerilemişti ve şu an savaş öncesine göre 26.8 milyar dolar altında bulunuyor.
Ayrıca, geçen hafta içinde bankaların TCMB’de zorunlu karşılık ve teminat depo çerçevesindeki döviz tutma miktarının 0.9 milyar dolar artması, brüt rezerv üzerindeki olumlu etkiyi artırdı. Net rezerv ise 4.2 milyar dolar artışla 67.1 milyar dolara çıkarak güçlendi. Ancak, net uluslararası rezervlerin savaş başlangıcından buyana 24.7 milyar dolar ekside kaldığı dikkat çekiyor. Swap hariç net rezervler ise haftalık bazda 3.8 milyar dolar artış göstererek 54.4 milyar dolara yükseldi.
Savaşın İlk Ayında 50 Milyar Dolar Satış Gerçekleşti
TCMB, 14 Ağustos haftası itibarıyla son üç haftada kesintisiz döviz alımı gerçekleştirdi. 31 Temmuz’daki 2.5 milyar dolar, 7 Ağustos’taki 5.4 milyar dolar alımlarla birlikte toplam alım miktarı 11.2 milyar dolara ulaştı. Savaşın başlangıcıyla mart ayında TCMB’nin yüklü döviz satışları 44.3 milyar dolara çıkmış, Nisan’ın ilk haftasında ise yaklaşık 5 milyar dolarlık daha döviz satışıyla satış toplamda 50 milyar dolara dayanmıştı.
Son Durum: İki Haftada 9 Milyar Dolara Yaklaşıldı
Ateşkesin gündeme gelmesiyle Nisan ayında TCMB döviz alımlarına yeniden hız vermeye başladı. Nisan ayında yaklaşık 12.1 milyar dolarlık döviz alımı gerçekleştirilirken, mayıs ayında döviz satışları tekrar arttı. Haziran ayında ise 13.4 milyar dolarlık alım yapıldı ve Temmuz’da da 9.7 milyar dolarlık döviz alımı gerçekleşti. Ağustos’un ilk iki haftasında ise döviz alımları toplamda 8.7 milyar doları buldu.
Swap Pozisyonları Yaklaşık 40 Milyar Dolar
Son dönemde yaşanan döviz işlemleri sonucunda, TCMB’nin savaşın başlamasından bu yana gerçekleştirdiği döviz satışlarının 6.6 milyar dolara kadar gerilediği görülüyor. Swap kanalı üzerinden döviz girişleri hızlanırken, analistlere göre bu işlemler geçici nitelik taşıyor. Yabancıların yaklaşık 40 milyar dolara yakın swap pozisyonu taşıdığı bilgisi de dikkat çekiyor. Devlet iç borçlanma senetlerinde 18 milyar dolar, hisse senetlerinde ise şimdilik 40 milyar dolarlık yabancı yatırımı mevcut.
Türkiye’nin döviz piyasasında yaşanan bu dalgalanmalar, ekonomi uzmanları ve yatırımcılar tarafından yakından takip ediliyor.



