Nazar ve Korunma yolları
Çeşitli insanların çeşitli gözleri vardır… Bazen farkında olarak, bazen de farkında olmadan öyle bir tesir eder ki; nice hayvanların tencereye girmesine, nice insanların mezara düşmesine sebep olur. Bu söz ağır gelebilir ama hakikatin ta kendisidir.
Nazar; toplumumuzda “göz değmesi” veya “kem göz” diye adlandırılır. Günümüzde bazı çevreler nazarı batıl bir inanç gibi görse de, Kur’ân-ı Kerîm’de nazarın varlığına işaret eden birçok ayet vardır. Bu ayetler bize, nazarın hak olduğunu ve dualarla, hayır-hasenatla bertaraf edilebileceğini gösterir. Kur’ân-ı Kerîm’in nazardan ve kötü bakıştan korunmak için öğrettiği Felâk ve Nâs sûreleri de bunun en açık delilidir.
Nazara Uğradığımı Nasıl Anlarım?
Nazar, insanı kötü enerjiye sahip hale getiren bir döngüye sokar. Günlük hayatında ani halsizlik, bitkinlik, işlerin sürekli ters gitmesi veya sık sık sakarlık yaşayanlar, “Acaba nazara mı geldim?” diye düşünür.
Belirtiler arasında; açıklanamayan yorgunluk, sürekli esneme, ani enerji kaybı, baş ağrısı, mide bulantısı, baş dönmesi, nedensiz ağrılar yer alır. Duygusal yönden ise sebepsiz huzursuzluk, iç daralması ve anksiyete en sık görülen etkiler arasındadır. Özellikle mutlu bir olaydan hemen sonra keyfin birdenbire kaçması, çoğu zaman nazarın işareti olarak yorumlanır.
Bazen bu etki bedende de görülür: saç dökülmesi, göz şeklinde çıbanlar, göz çevresinde kararma, ani cilt sorunları, açıklanamayan yaralar… Küçük çocuklarda ise aşırı ağlama, huzursuzluk ve uykuda sıçrama nazarın en bilinen belirtileridir.
Cenâb-ı Hak buyuruyor ki:
“Neredeyse o inkârcılar, zikri (Kur’an’ı) işittikleri zaman bakışlarıyla seni devireceklerdi…” (Kalem, 51)
Peygamber Efendimiz (sav) ise şöyle buyurur:
“Nazar haktır (gerçektir). Eğer kaderi geçebilecek bir şey olsaydı, nazar geçerdi.” (Müslim, Selâm, 42)
Hayır, Kurban ve Şifa
Bazen bir sofrada otururken, yediğimiz lokmayı gören ama ondan tatmayan bir göz, öyle bir ağırlık bırakır ki; o sofraya görünmez bir zehir siner. Büyükler der ki: “O yemeğin şifası kalmaz; ne doktor çare bulur ne hoca.” İşte bu yüzden hayır yapmak, kurban kesmek, fukaraya ikramda bulunmak sadece malı değil, sağlığı da korur.
Resûlullah (sav) buyuruyor ki:
“Hastalarınızı sadaka ile tedavi edin.” (Beyhakî, Şuabü’l-İman, 3/382)
Sadaka ve kurban, görünmez ağırlıkları kaldıran bir kalkandır.
Nazardan Korunmanın Yolu
Kur’ân-ı Kerîm, nazarın ve hasedin şerrinden korunmak için Felâk ve Nâs sûrelerini öğretir:
“De ki: Sabahın Rabbine sığınırım… hased ettiği zaman hasetçinin şerrinden.” (Felâk, 1-5)
“De ki: İnsanların Rabbine sığınırım…” (Nâs, 1-6)
Peygamber Efendimiz (sav), nazar ve belalardan korunmak için Ayetü’l-Kürsî’yi okumayı tavsiye etmiştir:
“Kim sabah Ayetü’l-Kürsî’yi okursa, akşama kadar Allah tarafından korunur; kim akşam okursa sabaha kadar Allah tarafından korunur.” (Hakim, el-Müstedrek, 1/562)
Hz. Peygamber (sav), torunları Hasan ve Hüseyin’i nazardan korumak için şu duayı okurdu:
أَعُوذُ بِكَلِمَاتِ اللَّهِ التَّامَّةِ، مِنْ كُلِّ شَيْطَانٍ وَهَامَّةٍ، وَمِنْ كُلِّ عَيْنٍ لاَمَّةٍ
E‘ûzü bi kelimâtillâhi’t-tâmmeti min kulli şeytânin ve hâmmeh, ve min kulli aynin lâmmeh.
“Her türlü şeytan ve zehirli hayvanlardan ve bütün kem gözlerden Allah’ın eksiksiz kelimelerine sığınırım.”
Yine Resûl-i Ekrem (sav) şöyle buyurmuştur:
“Kim hoşuna giden bir şey görür de; ‘Mâşâallah lâ kuvvete illâ billâh’ derse, ona hiçbir şey zarar vermez.”
Nazar Hakkında Hadisler
Peygamber Efendimiz (sav) şöyle buyurur:
“Göz değmesi haktır. Aşırı bir hayranlıkla bakarken şeytan ve insanoğlunun haset duygusu hazır bulunur.” (C. Sağir: 5747)
“Ümmetimin başına gelen musibetlerin üçte biri nazar değmesindendir.” (C. Sağir: 1315)
Ümmü Seleme (r. anhâ) annemizin odasında yüzünde sarılık olan bir kız çocuğunu gören Resûlullah (sav):
“Bu kızcağızı okutunuz. Buna nazar değmiştir.” buyurmuştur. (Buhârî)
Hz. Âişe (r. anhâ) validemiz anlatıyor:
“Resûlullah (sav) göz değmesine karşı okunmasını bana emretti.” (Buhârî)
Resûl-i Ekrem (sav) başka bir hadislerinde şöyle buyurur:
“Allah’ın kitabında nazara karşı sekiz âyet vardır. Birisi yedi âyetli Fatiha, diğeri de Âyetü’l-Kürsî’dir.” (C. Sağir: 5956)
Ebu Saîd el-Hudrî (r.a.) der ki:
“Peygamber (sav) cinlerden ve insanların göz değmesinden çeşitli dualar okuyarak Allah’a sığınırdı. Muavvizeteyn (Felâk ve Nâs sûreleri) nazil olunca bu iki sûreyi esas aldı, diğerlerini terk etti.” (Tirmizî: 2059)
Nazar ve Nazarlıklar
Ebû Hüreyre (r.a.)’den nakledildiğine göre Resûlullah (sav) şöyle buyurdu:
“Kim düğüm yapar sonra ona üflerse sihir yapmış olur. Kim sihir yaparsa şirk koşmuş olur. Kim de (kendini koruması için nazarlık ve benzeri) bir şey takarsa, o taktığı şeyin korumasına havale edilir.” (Nesâî, Muhârebe, 19)
Bu hadis bize nazardan korunmanın yolunun muska, boncuk değil; dua, sadaka ve Allah’a sığınma olduğunu açıkça gösterir.
Dua ve Teslimiyet
Nazarın ve hasedin getirdiği yükten kurtulmanın en büyük yolu; Allah’a güvenip O’nun korumasına sığınmak, duaları ve hayırları terk etmemektir. Kurbanlar, sadakalar ve ikramlar sadece bir gelenek değil; hem ruhumuzu hem toplumumuzu koruyan manevi bir kalkandır.
Allah Teâlâ hepimizi nazarın ve nazarcıların şerrinden muhafaza eylesin.
