Enerji Bakanı Alparslan Bayraktar’ın, Ekim ayında ileri düzeyde görüşmeler yapmak üzere Çin’e gidecek bir heyete liderlik etmesi bekleniyor. Bu gelişme, Türkiye’nin Çin ve Rusya’nın da dahil olduğu büyük gelişmekte olan ülkelerle birlikte BRICS’e katılmak için yaptığı başvuruyla örtüşüyor.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, temmuz ayı başında Kazakistan’da Çin Devlet Başkanı Xi Jinping ile bir araya gelmişti. Görüşmede, yüksek teknoloji uygulamalarında kullanılan metallerin geliştirilmesi konusundaki işbirliği ele alındı.
Sanayi ve Teknoloji Bakanı Fatih Kacır, geçtiğimiz ay yaptığı açıklamada şunları ifade etti: “Ülkemizi küresel nadir toprak elementleri tedarik zincirinde önemli bir oyuncu hâline getirecek endüstriyel ölçekteki tesisin devreye alınması için çalışmalarımızı sürdürüyoruz.” Kacır, “Türkiye’yi elektrikli araçlar, batarya ve yenilenebilir enerji teknolojilerinde hammaddeden son ürüne üretim zincirinin farklı halkalarında da söz sahibi konuma taşıyacağız,” dedi.
Çin, son 30 yıl boyunca madencilikte, özellikle rüzgar türbinleri, askeri donanım ve elektrikli araçlarda kullanılan nadir toprak elementlerinin rafine edilmesinde etkili bir rol üstlendi. Çin, nadir toprak elementleri alanında yıllardır güçlü bir konumda bulunuyor ve küresel üretimin büyük bir kısmını kontrol ediyor.
İŞBİRLİĞİ BÜYÜK FIRSAT
Türkiye, iki yıl önce Eskişehir yakınlarındaki Beylikova’da tek bir alanda dünyanın en büyük ikinci nadir toprak mineralleri rezervini keşfetmişti. Enerji Bakanlığı, hammaddeleri işlemek için bir zenginleştirme tesisi kurmaya hazırlandığını duyurdu. Yetkililer, Türkiye’nin Beylikova’da keşfedilen elementleri mümkün olan en yüksek saflıkta ayırmak istediğini belirtti.
Çin Komünist Partisi’nin yayın organı Global Times da bu bulgunun Türkiye ile Çin arasındaki işbirliği için bir fırsat yarattığını vurgulamıştı.
İKİ DEV TÜRKİYE’DE FABRİKA KURACAK
Çinli üreticiler, Türkiye’nin Gümrük Birliği üyeliğinden faydalanarak Avrupa’daki pazar paylarını artırmaya çalışıyor. Türkiye, BYD ve Chery Automobile Co Ltd. ile ülkede fabrika yatırımları için müzakereler yürütüyor.
ÇİN’İN YARIŞTAKİ EGEMENLİĞİ
Dünyanın en geniş nadir toprak yatakları Çin’de bulunurken, en geniş dördüncü nadir toprak elementleri rezervi ise Rusya’da yer alıyor. Bu iki ülke, dünyanın bilinen nadir toprak elementleri rezervlerinin yüzde 57’sini oluşturuyor. Çin, dünya çapında rafine edilmiş nadir topraklarının yüzde 85’ini ve üretimin yüzde 58’ini kontrol ediyor. Batı ülkeleriyle olan ilişkilerin riskli olduğu göz önüne alındığında, Çin’in bu durumu gelecekte baskı aracı olarak kullanma olasılığı dikkat çekiyor.
Çin’in 2010 yılında Japonya’ya uyguladığı nadir toprak elementi ihracatı yasağı, arz güvenliği ve jeopolitik etkilere ilişkin endişeleri artırdı. Bu durum, diğer ülkeleri bu değerli kaynakların araştırılması ve çıkarılması konusunda harekete geçirdi. Avustralya, Amerika Birleşik Devletleri, Kanada ve Grönland gibi ülkeler, tedarik zincirini çeşitlendirmek amacıyla arama faaliyetlerini hızlandırdı.
NADİR ELEMENTLER NELER?
Nadir toprak elementi olarak adlandırılan toplam 17 adet element bulunur. Bu elementler, akıllı telefonlardan bilgisayarlara, elektrikli arabalardan yüksek teknolojili savaş uçaklarına kadar geniş bir alanda imalat süreçlerinin önemli bir parçasıdır. Neodim, Europium, Terbium, Disprosium ve Yttrium ise kritik nadir toprak elementleri arasında yer alıyor. Mıknatıslarda kullanılan en önemli üç malzeme ise neodim, disprosyum ve terbiyum olarak öne çıkıyor. Bu elementlerin üretimi, çıkarılması ve mıknatıs yapım süreci büyük ölçüde Çin’e bağımlı.
ENERGY CHINA İLE KRİTİK GÖRÜŞME
Öte yandan Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, Energy China firmasıyla yenilenebilir enerji konusunda yatırım imkanlarını görüştü. Bayraktar, sosyal medya aracılığıyla yaptığı paylaşımda, Energy China Başkanı ve beraberindeki heyeti bakanlıkta kabul ettiğini bildirdi. Görüşmeye ilişkin olarak “Mayıs ayındaki Çin seyahatimizde ele aldığımız ülkemizde gerçekleştirilecek yenilenebilir enerji konusundaki büyük ölçekli yatırım imkanlarının detaylarını ele aldık,” ifadesini kullandı.
#NadirToprak #Enerjiİşbirliği #ÇinTürkiye #BRICS #YenilenebilirEnerji #Sanayi #Teknoloji
