Merkez Bankası Analizinde Reel Sektörde Temerrüt Oranları Dikkat Çekici Düzeyde Sabit Kalıyor
Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), blog sayfasında yayımladığı son analizde, parasal sıkılaşma döneminde reel sektörde temerrüt oranlarının artış göstermediğine dikkat çekti. Analizin, firmaların finansal sağlamlıklarının bu durum üzerindeki etkisini vurguladığı belirtildi.
TCMB’nin yöneticileri Altan Aldan, Kadir Gürci ve Ünal Seven tarafından kaleme alınan "Parasal Sıkılaşma, Temerrüt Riski ve Firmaların Konut Satışı" başlıklı yazıda, sıkılaşma döneminde firmaların konut satışlarının tarihsel ortalamanın altında seyrettiği ve bu durumun temerrüt riskinin etkileyen bir faktör olarak değerlendirildiği ifade edildi.
Yazıda, "Parasal sıkılaşma süreçlerinde reel sektör firmalarının riskliliğinde artış gözlemlenebilir. Ancak bu artış, sıkılaşmanın boyutunun yanı sıra firmaların başlangıçtaki finansal durumlarına da bağlıdır." denildi. Analizde, firmaların son sıkılaşma dönemine düşük borçluluk ve yüksek kârlılık oranları ile girdiği, bu durumun temerrüt riskini azalttığı vurgulandı.
2009’dan itibaren artış gösteren mali borçların, 2023 yılında tarihsel ortalamanın altına gerilediği belirtilirken, faaliyet kâr marjının yüksek seviyesini koruduğuna dikkat çekildi. Ancak, mart ayından itibaren net döviz pozisyon açığında yaşanan artış ve kârlılığın düşüşüne dair endişeler de dile getirildi.
Temerrüt göstergelerinde, karşılıksız çek oranının tarihin en düşük seviyelerinde kalmaya devam ettiğine ve takipteki kredilerin ticari kredilere oranında da tarihi en düşük seviyeye gerilediğine toplumun genelinin dikkat çektiği bildirildi.
Firmaların temerrütten kaçınmak için varlık satışlarına yöneldiği ihtimali üzerinde de duruluyor. Özellikle, konut satışlarının analizinde, firmaların elindeki konut stokunu azaltarak nakit akışlarını güçlendirebileceği değerlendirildi. 2018 öncesinde tüzel kişilerin yıllık konut satışlarındaki payının yüzde 20 civarında seyrettiği fakat son sıkılaşma döneminde bu oranın azaldığı gözlemlendi.
Sonuç olarak, TCMB’nin analizine göre, mevcut veriler, sıkılaşma döneminde reel sektörde temerrüt oranlarının kayda değer bir artış yaşamadığını ve firmaların güçlü finansal durumlarının bu stabil görünümdeki önemli bir etken olduğunu ortaya koyuyor.
Kaynak: tcmbblog.org
