2025 yılı para politikası metninde kur korumalı mevduatın (KKM) sona erdireceğini belirten Merkez Bankası, bu konuyla ilgili yeni bir düzenleme gerçekleştirdi.
Resmi Gazete’de yayımlanan tebliğe göre, döviz yükümlülüğü bulunan şirketlerin döviz ve TL cinsinden hesaplarına sağlanan kur korumalı destek kaldırıldı.
KKM nedir?
Kur Korumalı Mevduat (KKM) sistemi, Aralık 2021’de döviz kurlarındaki ani artışı kontrol altına almak amacıyla hayata geçirilmişti. Bu sistem, TL cinsinden mevduatlara dövize karşı koruma taahhüdü verilerek liranın değer kazanması teşvik edilmesi hedeflenmektaydı.
Kur değişimi mevduat faiz oranlarını aştığında, aradaki fark Hazine veya Merkez Bankası tarafından karşılanıyordu. KKM’nin başlangıçta döviz talebini azaltması ve liranın değer kazanmasını sağlaması beklenmişti. Ancak sistemin maliyetinin artmasıyla birlikte döviz kurlarındaki yükseliş Hazine ve Merkez Bankası için büyük bir yük haline geldi.
2023 yılı itibarıyla KKM’nin bütçeye yükü yüz milyarlarca lirayı buldu ve bu durum kamu finansmanı üzerinde ciddi baskılar oluşturdu.
14 Mayıs 2023 seçimlerinin ardından ekonomi yönetimine geçen Mehmet Şimşek, KKM’nin risk içerdiğini ve uzun vadede bu sistemi kaldırmayı planladıklarını duyurdu.
Haziran ayında Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan, KKM kaynaklı zararın 833 milyar lira seviyesine ulaştığını bildirdi.
KKM ilk uygulamaya girdiğinde, toplam büyüklüğü 459 milyar 230 milyon dolar olarak kaydedilmişti. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK) verilerine göre, KKM büyüklüğü 18 Ağustos’ta 3 trilyon 407 milyar TL ile en yüksek seviyeye ulaştı. Ancak yeni ekonomi yönetiminin uygulamalarıyla birlikte bu büyüklük gerilemiş olup, 13 Aralık itibarıyla 1 trilyon 169 milyar TL’ye düştü.
