Dana Kesim Fiyatları Yılbaşına Dönüş
Veysel Ağdar
Büyükbaş besicileri, artan yem, işçilik ve bakım maliyetleriyle zorlu bir mücadele veriyor. Dana kesim fiyatı, son dört ayda yaklaşık 40 lira düşerek yılbaşındaki seviyesine geri döndü. Üreticiler, mevcut ithalat politikalarının fiyatları olumsuz etkilediğini öne sürerken, Ulusal Et Konseyi, fiyat düşüşünün spekülatif artışların sona ermesinden kaynaklandığını belirtti.
Kırmızı et üreticileri, artan maliyetlere rağmen gerileyen kesim fiyatları dolayısıyla belirsizlik yaşamaya devam ediyor. Kombina ve kesimhanelerden elde edilen verilere göre, ocak başında kilogramı ortalama 570 lira olan yağsız dana kesim fiyatı, mart sonunda 612,10 liraya çıktıktan sonra düşüş göstermeye başladı. Temmuz ortasında ise fiyat 575,57 liraya gerileyerek yıl başındaki seviyesini bir kez daha yakaladı.
Küçükbaşta ise farklı bir gelişme gözlemleniyor. Yılbaşında 552,57 lira olan yağsız kuzu kesim fiyatı, 26 Mart’ta 595,71 liraya yükselirken, temmuz ortasında 600,14 liraya yükseldi. Bu durum, dana eti ile küçükbaş arasındaki fiyat farkının açılmasına sebep oldu.
Besiciler, ithalat politikalarının fiyatları aşağı çekmenin yanı sıra kârlılığını da azalttığını ifade ediyor. Yem fiyatları 1.000 liraya, kuru saman 6 liraya, veteriner ilaçları 2.000 liraya, çoban maaşları ise 80.000 liraya kadar yükseldi. Üreticiler, fiyat düşüşünün kasap ve zincir market raflarına yansımadığını dile getiriyor ve mevcut koşulların devam etmesi halinde birçok işletmenin üretimden çekilebileceği uyarısını yapıyor.
ESK Yeniden Kesimlere Başladı
Et ve Süt Kurumu (ESK), fiyatlardaki düşüşün ardından yeniden hayvan alımına başladı. Üreticilere gönderilen SMS’lerde yerli Simental için 580 TL/kg, yerli Alaca için 560 TL/kg ve ithal Angus için 550 TL/kg ödeme yapılacağı belirtildi. Fiyatlar henüz kurumun internet sitesinde yayımlanmamışken, sektör bu uygulamanın piyasa ve üretici gelirlerine etkisini yakından izliyor.
“Düşüş Kriz Değil, Planlama Hatası”
Ulusal Et Konseyi Başkanı Ahmet Hacıince, dana kesim fiyatlarındaki düşüşün talep daralması ya da yapısal arz fazlasından kaynaklanmadığını, aksine geçen yıl sonunda meydana gelen spekülatif artışların sona erdiğini savundu. Bakanlık ve ESK’nin aldığı tedbirlerle piyasanın dengelendiğini belirten Hacıince, bol yağışların yem bitkilerindeki verimi artırdığını ve yem fiyatlarını düşürdüğünü ifade etti.
Hacıince, üreticilerin aynı zamanda hayvan alımı gerçekleştirip kesime yönelmesinin, özellikle Kurban Bayramı sonrası fiyatları baskıladığını kaydetti. Hayvan tedarikinin ve kesim programının 12 aya yayılması gerektiğini vurgulayan Hacıince, kasımda teslim edilecek hayvanların karkas kesim fiyatının şimdiden 600 TL olarak belirlendiğini ve bu tutarın üretici fiyat endeksine göre güncelleneceğini açıkladı.
