Hürmüz Boğazı’na Yönelik Stratejik Eylem Planı İle İlgili Gelişmeler
İran’ın resmi haber ajansı IRNA’nın bildirdiğine göre, Meclis Ulusal Güvenlik ve Dış Politika Komisyonu, “Hürmüz Boğazı’nın Güvenliğinin ve Kalkınmasının Sağlanmasına Yönelik Stratejik Eylem Planı” başlıklı tasarının görüşmelerine devam ediyor. Komisyonun Sözcüsü Hasan Kaşkavi, bu tasarının bugünkü oturumda ele alındığını ifade etti.
Toplantıda, önceki görüşmede ertelenen tasarının 3. maddesinin kabul edildiği açıklandı. Bu madde uyarınca, denizcilik, çevre, acil durumlarda yakıt ikmali, sigorta, güvenlik hizmetleri ve Hürmüz Boğazı’nda sunulan diğer hizmetler için ücret alınacağı belirtildi.
Kaşkavi, Hürmüz Boğazı’ndan geçişine izin verilen gemilerden tahsil edilecek ücretlerin İran riyali veya Tahran’ın belirleyeceği farklı bir para birimi ile alınacağını söyledi. Ayrıca, tasarının Hürmüz Boğazı’na kıyısı olan ülkelerin haklarına saygı gösterilmesini ve çözüm önerilerinin uluslararası hukuk çerçevesinde uygulanmasını öngördüğünü vurguladı.
Kaşkavi, Hürmüz Boğazı ve Basra Körfezi’nin kendine özgü ekonomik ve güvenlik koşullarına sahip olduğunu belirterek, Umman’ın 1982 tarihli Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi’ne ilişkin siyasi bir bildiri yayımladığını aktardı. Bu bildiride, sözleşme hükümlerinin Umman’ın ulusal egemenliğine zarar vermemesi gerektiği ifade edildi.
Yasa Tasarısının Kanunlaşma Süreci
İran’da bir yasa tasarısının yürürlüğe girmesi için ilk olarak ilgili Meclis komisyonunda maddelerinin görüşülüp onaylanması gerekiyor. Ardından, kabul edilen raporun Meclis Genel Kurulu’na sunulmasıyla, metin üzerinde oylama gerçekleştiriliyor.
Genel Kurul’dan geçen tasarı, daha sonra Anayasayı Koruyucular Konseyi’ne iletiliyor. Bu aşamada konsey, metni Anayasa ve İslami ölçütler açısından değerlendiriyor. Eğer itiraz ederse, tasarı yine Meclis’e dönecek ve anlaşmazlık durumunda Düzenin Maslahatını Teşhis Konseyi devreye girecek. Onaylanan tasarı ise sonunda Cumhurbaşkanı tarafından yayımlanarak yürürlüğe girecek.
