Ticaret Bakanlığı tarafından yapılan açıklamada, firmaların önceki işlemlerinin kontrolünün sağlanması ve gümrük beyannamelerinin ikincil kontrol sürecinin sürdüğü ifade edildi.
Bakanlık, Sonradan Kontrol Puanlama Sistemi (SKPS) adı altında geliştirilen ileri analitik teknolojilerin yardımıyla, dış ticaret yapan firmaların son üç yıl içindeki gümrük işlemlerinin detaylı bir şekilde incelendiğini bildirdi. Sistem, birçok risk kriterine göre yapılan analizlerle “sonradan kontrol denetimine” tabi tutulacak firmaları otomatik olarak skorlamakta ve bu doğrultuda denetim süreçlerine yönlendirmektedir.
Ayrıca, açıklamada 18 bölge müdürlüğüne bağlı kontrol şubeleri aracılığıyla son üç yılda tescil edilen gümrük beyannamelerinin ikinci kez kontrol edildiği belirtildi. Bu süreçte, yapay zeka destekli sistemler kullanılarak sürekli tarama yapıldığı ve şüpheli görülen beyanların ikincil kontrol incelemesine tabi tutulduğu vurgulandı.
“DEVLETİMİZİN GELİR KAYBININ ÖNÜNE GEÇİLMESİNE DEVAM EDİLECEK”
Açıklamada, gümrük ve dış ticaret mevzuatına uyum sağlamayı hedefleyen çalışmaların yanı sıra, vergi gelirlerinin korunması ve usulsüz işlemlere karşı caydırıcılık sağlamanın öncelikli hedefler arasında yer aldığı belirtildi. Bu çerçevede, riskli firmalar ve şüpheli işlemlerin tespit edilerek, haksız kazanç elde edenlere gerekli yaptırımların uygulandığı ifade edildi.
Bunun sonucunda, sonradan ve ikincil kontrol denetimlerinde 2025’in ilk üç ayında yaklaşık 600 milyon lira sonradan kontrol, 2.3 milyar lira ise ikincil kontrol kapsamında olmak üzere toplamda 2.9 milyar lira değerinde ek tahakkuk ve ceza kararı düzenlendiği kaydedildi. Bu rakam, geçen yılın aynı dönemine göre yüzde 218’lik bir artış göstermektedir. İkinci kontrol sürecinde ise, 2 bin 578 firma tarafından tescil edilen 3 bin 826 beyannameye yönelik kararlar alınmıştır. Yapılan inceleme ve denetim faaliyetleri, usulsüz işlemlerle haksız kazanç sağlayan firmaların tespit edilerek devletin gelir kaybının önüne geçilmesi açısından büyük önem taşımaktadır.
