Hükümetten Emeklilere Yeni Destek Formülleri: 18 Milyon Emekliye Dönük Çalışmalar Sürüyor
BESTİ KARALAR/ANKARA
Hükümet, 18 milyon emekli için mevcut veriler üzerinde kapsamlı çalışmalar yürütüyor. Emekli maaşlarının artırılması amacıyla, özellikle 65 yaş üstü çalışmayan ve dar gelirli emeklilere yönelik destek mekanizmaları geliştiriliyor. İlk aşamada, emeklilere enflasyon farkı ile birlikte seyyanen ya da refah payı verilmesi planlanıyor. İkinci aşamada ise, çalışan ve çalışmayan emeklilerin gelir durumları ile bölgesel ihtiyaçları değerlendirilecek ve en düşük emekli maaşı için tamamlayıcı düzenlemeler üzerinde durulacak.
GEDAT Projesi Geçerliliğini Yitiriyor
Gelir Tamamlayıcı Aile Destek Sistemi (GEDAT), kapsamının geniş olması sebebiyle sadece emeklileri kapsamayacak. Bu nedenle, hükümetin ‘ek ödeme’ modeli üzerinde yoğunlaştığı belirtiliyor.
Ocak ayındaki emekli zammının ardından, enflasyon rakamlarına bağlı olarak emeklilere seyyanen ya da refah payı eklenmesi bekleniyor. Refah payının, 18 milyon emekli için eşit uygulanmayacağı; prim gün sayısı, çalışma süresi ve mevcut maaş miktarına göre farklılık göstereceği ifade ediliyor. 65 yaş üstü çalışmayan ve dar gelirli emeklilere daha yüksek refah payı verileceği, geliri düşük emeklilerin ise kira, yakıt ve ulaşım gibi yardımlar alacağı belirtiliyor.
Seyyanen Zam Formülü Gündemde Ancak İhtimal Düşük
Öne çıkan diğer bir formül ise, tüm emeklilere eşit olarak yapılacak seyyanen zam. Örneğin, 15 bin TL seyyanen zam verilmesi halinde bütçeye maliyeti yaklaşık 3 trilyon lira olacak. Ancak bu formül şu an için en düşük ihtimal olarak değerlendiriliyor. Daha düşük meblağlar için bütçeye yüklerin de azaltılacağı kaydedildi. Seyyanen zammın yanı sıra, 65 yaş üstü ve gelir düzeyi düşük emeklilere nakit olarak ek ödemeler yapılmasının da gündemde olduğu vurgulanıyor.
8 Milyon 65 Yaş Üstü Emekli Bulunuyor
Türkiye’de 27,5 milyon prim ödemiş çalışan ile 18 milyon emekli mevcut. 65 yaş üstü emeklilerin sayısının ise yaklaşık 8 milyon olduğu tahmin ediliyor. En düşük emekli maaşı alanların sayısının şu anda 5 milyon 17 bin olduğu, yılbaşından sonra artış göstermesinin beklendiği ifade ediliyor.
Farklılaşan İhtiyaçlara Göre Çalışmalar Sürecek
Yürütülen çalışmalar kapsamında etki analizlerinin değerlendirildiği belirtiliyor. 65 yaş üzerindeki emeklilerin, çalışan ve çalışmayan gruplarının ihtiyaçları ayrı ayrı inceleniyor. İlk olarak genel bir alt sınır belirlenecek ve ardından en düşük emekli maaşı alanlar için ek ödemeler yapılmasıyla ilgili formüller geliştirileceği aktarılıyor. Refah payı veya ek ödemelerin uygulanması durumunda farklı kriterlere göre değişiklikler yapılması planlanıyor.
