Türkiye Makine Federasyonu: Makine Sektöründe Küresel Tehditler ve Çözüm Önerileri
Türkiye Makine Federasyonu (MAKFED) Yönetim Kurulu Başkanı Adnan Dalgakıran, yaptığı açıklamada sanayi sektörlerinin mevcut durumunu ve makine sektörünün Türkiye için taşıdığı önemi ele aldı. Özellikle Çin kaynaklı rekabeti bir yapısal tehdit olarak tanımlayan Dalgakıran, bu durumun sanayi sektörlerini nasıl etkilediğine dikkat çekti.
Sektörel Zorluklar
Dalgakıran, Türkiye’deki tüm sektörlerin eşit derecede sıkıntı yaşamadığını belirterek, “İthalat baskısının olmadığı iç pazar odaklı sektörlerde sıkıntı daha az. Ancak ihracat odaklı ve küresel rakiplerle doğrudan rekabet eden sektörlerde zorluklar daha fazla hissediliyor. Makine sektörü de bu baskıları yoğun şekilde yaşayan alanların başında geliyor,” dedi.
Yerlilik Oranı ve Maliyet Sorunları
Makine sektöründeki yerlilik oranının %75 seviyesinde olduğunu belirten Dalgakıran, bu durumun maliyet yapısında dezavantajlar doğurduğunu ifade etti. Yerli girdi oranının artmasının maliyetleri yükselttiğini vurgulayan Dalgakıran, “İthal girdi kullanımı, fiyat açısından avantaj sağlıyor. Yerli üretimin pahalı hale gelmesi, sanayinin rekabet gücünü zorluyor,” diye ekledi.
İş Gücü Maliyetleri
Sanayinin temel sorunlarından biri olan iş gücü maliyetlerindeki artışa da dikkat çeken Dalgakıran, “Son 3-4 yılda döviz bazında ücretler 2-3 kat arttı. Bu, özellikle işçilik ve genel gider payı %30’un üzerinde olan firmalarda derin bir sıkıntı yaratıyor,” dedi.
Ekonomik Savaş ve Stratejiler
Küresel ekonomik dönüşümü “ekonomik savaş” olarak tanımlayan Dalgakıran, dünyada korumacılığın yeniden yükseldiğini sözlerine ekledi. “Gümrük duvarları ve regülasyonlar, yeni stratejiler geliştirmemizi gerektiriyor,” dedi.
Dalgakıran, dünya ekonomisinin ABD ve Çin arasında şekillendiğini belirterek, “ABD sanayiden bilişim toplumuna geçerken, Çin ise aynı ürünleri daha ucuza üretebiliyor,” değerlendirmesinde bulundu. Çin’in makine sektöründeki büyümesine dikkat çeken Dalgakıran, “10 yıl önce Çin’in makine sektörünün büyüklüğü 100 milyar dolar iken, bugünde bu rakam 500 milyar doları aşmış durumda,” ifadelerini kullandı.
İhracat Rakamları ve Gelecek Beklentileri
2025 yılında Türkiye’nin 45 milyar dolarlık makine ithalatı yaptığını ve bunun 12,5 milyar dolarının Çin’den geldiğini vurgulayan Dalgakıran, “Çin’in Türkiye’ye yaptığı makine ihracatı, bir yılda %13 arttı,” dedi. Türkiye’nin orta yüksek ve yüksek teknoloji ihracatındaki artışın savunma ve havacılıktan kaynaklandığını belirten Dalgakıran, makine sektörünün bu alanların temeli olduğunu vurguladı.
Çözüm önerileri arasında küçük işletmelerin birleşerek ölçek büyütmesi gerektiğini belirten Dalgakıran, “Büyük ölçekli firmalarla rekabet edebilmek için niş ve teknolojik alanlara odaklanmalıyız,” dedi.
2026 ve Ötesi
2025’te 28,5 milyar dolarlık makine ihracatı gerçekleştirildiğini hatırlatan Dalgakıran, kilogram başına ihracat değerinin 6,5 dolardan 8 dolara yükselmesini olumlu bir gelişme olarak değerlendirdi. 2026 yılı için sınırlı bir hareketlilik beklediğini belirten Dalgakıran, 2027 için de benzer bir tablo öngördüklerini ifade etti.
