Düşük Kalorili Tatlandırıcı: Tagatose
Son dönemde gıda sektöründe dikkat çeken bir tatlandırıcı olan “tagatose”, düşük kalorili yapısı, kan şekerini minimum düzeyde etkileme potansiyeli ve ağız ile bağırsak sağlığına sağladığı olası faydalar ile şeker arayışında yeni bir dönem başlatabilir.
Tagatose Nedir?
Tagatose, süt ürünleri ve elma, ananas, portakal gibi meyvelerde doğal olarak bulunan, ancak doğada oldukça nadir görülen bir şeker türüdür. Meyve içerindeki toplam şekerinin yalnızca yüzde 0,2’sini oluşturması nedeniyle, doğrudan özütlenmesi oldukça zordur. Uzun zamandır düşük verimlilik ve yüksek maliyetlerle üretilen bu bileşik için Tufts Üniversitesi araştırmacıları yenilikçi bir biyosentetik çözüm geliştirdi.
Bakteriler Üretim Sürecinde Kullanılıyor
Cell Reports Physical Science dergisinde yayımlanan çalışmada, araştırmacılar Escherichia coli bakterilerini genetik mühendislik ile adeta şeker fabrikalarına dönüştürdü. Cıvık mantardan elde edilen “Gal1P” enzimi, bakterilere aktarılarak bu işlem gerçekleştirildi. Bu teknik sayesinde, bakteriler bol miktarda bulunan glikozu, yüzde 95 verimlilikle tagatose’a dönüştürebiliyor. Geleneksel yöntemlerde ise bu oran yüzde 40 ile 77 arasında kalmaktaydı. Galaktoz gibi pahalı hammaddeler yerine, glikozun kullanılması üretim sürecini ekonomik olarak daha uygulanabilir hale getiriyor.
Sofra şekerinin tatlılık oranının yüzde 92’sine sahip olan tagatose, pişirme ve fırınlama sırasında şeker gibi karamelize olabilmekte ve ürünlerin fiziksel yapısını korumaktadır. Ayrıca, sofra şekerinden yaklaşık yüzde 60 daha az kalori içermektedir.
Sağlık Üzerindeki Etkileri
Tagatose, ince bağırsakta yalnızca kısmen emildiği için kan şekeri ve insülin seviyelerinde çok düşük bir artışa neden olmaktadır. Bu özellik, diyabet hastaları için oldukça önemli bir avantaj sunmaktadır. Buna ek olarak, diş çürüklerine yol açan bakterilerin büyümesini yavaşlatarak ağız sağlığına olumlu etkilerde bulunabilir. Ayrıca, bağırsaktaki yararlı bakteriler için probiyotik etkisi gösterme potansiyeli taşımaktadır.
Gelecekte Neler Olacak?
Araştırmacılar, bu yeni biyosentez yönteminin yalnızca tagatose değil, diğer nadir şekerlerin üretiminde de devrim yaratabileceğini ifade ediyor. FDA tarafından “genel olarak güvenli” (GRAS) sınıfına alınan tagatose, yeni üretim yöntemleriyle birlikte gıda sanayisinde daha yaygın ve uygun maliyetli bir alternatif haline gelebilir.
