Azerbaycan ve Ermenistan’dan Tarihi Barış Anlaşması
Azerbaycan Dışişleri Bakanlığı, Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan ve ABD Başkanı Donald Trump’ın 8 Ağustos’ta Washington DC’de gerçekleştirdiği zirve sonrasında, Azerbaycan Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov ile Ermenistan Dışişleri Bakanı Ararat Mirzoyan tarafından paraflanan "Azerbaycan ile Ermenistan Arasında Barış ve Devletlerarası İlişkilerin Tesisi Hakkında Anlaşma" metnini kamuoyuna duyurdu.
Anlaşmanın Temel Maddeleri
Anlaşma, iki tarafın eski Sovyet sosyalist Cumhuriyetleri dönemindeki sınırları ve buna bağlı olarak karşılıklı egemenlik ve toprak bütünlüğü yükümlülüklerini tanımalarını öngörüyor. Taraflar, birbirlerine karşı toprak taleplerinin olmadığını belirtirken, güç kullanma tehdidi ve iç işlere müdahale etmeme konularında da taahhütte bulundular. Diplomatik ilişkilerin tesis edilmesi amacıyla ise, Viyana Sözleşmeleri’ne uygun süreçlerin tamamlanması öngörülüyor.
Sınır Güvenliği ve İş Birliği
Anlaşma, herhangi bir üçüncü tarafın sınır bölgelerine yerleştirilmesini yasaklayarak güvenli ve istikrarlı bir ortam sağlanmasını hedefliyor. Ayrıca ırkçılık ve terörizme karşı birlikte mücadele etme taahhüdü de yer alıyor. Kayıp ve zorla kaybedilen kişilerin durumlarının araştırılması için iş birliği yapılacağı vurgulandı.
Ekonomik ve Kültürel İş Birlikleri
Taraflar, ekonomiden ulaşım ve çevre sektörlerine kadar pek çok alanda iş birliği yapacaklarını ve bu konularda ayrı anlaşmalar imzalayacaklarını belirtti. Anlaşmanın uluslararası hukukla çelişmeyeceği de vurgulanıyor.
Geçmiş İddiaların Sonlandırılması
Anlaşmanın içeriğinde, tarafların anlaşmanın yürürlüğe girdiği tarihten itibaren mevcut tüm devletlerarası iddiaları sona erdirecekleri ve düşmanca eylemlerde bulunmayacaklarına dair taahhüt bulunuyor.
Anlaşmanın Yürürlüğe Girmesi ve Tescili
Anlaşma, her iki tarafın iç prosedürleri tamamlayarak karşılıklı bildirimde bulunmasının ardından yürürlüğe girecek ve BM’ye tescil edilecektir. Türkçe, Ermenice ve İngilizce olarak düzenlenen metinlerde herhangi bir uyuşmazlık durumunda İngilizce metin esas alınacaktır.
AGİT ile Ortak Başvuru
Son olarak, Azerbaycan ve Ermenistan Dışişleri Bakanları, AGİT Minsk Süreci’nin sona ermesi konusunda AGİT Dönem Başkanı Elina Valtonen’a ortak bir başvuruda bulunduklarını açıkladı. Bu adım, iki ülke arasındaki gerilimi azaltmayı amaçlayan diplomatik çabaların bir parçası olarak öne çıkıyor.
