Antalya Tarımında Girdi Fiyat Endeksi Düşüşte: Ali Çandır Değerlendirdi
FİKRİ CİNOKUR/ANTALYA
Antalya Ticaret Borsası ve Antalya Tarım Konseyi (ATAK) Başkanı Ali Çandır, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) tarafından açıklanan Haziran 2026 Tarımsal Girdi Fiyat Endeksi’nin (Tarım-GFE) verilerini açıkladı. Çandır, Haziran ayındaki Tarım-GFE’nin aylık olarak yüzde -0,92 oranıyla son on yılın en düşük Haziran verisi olduğunu belirtti. Yıllık bazda ise endeksin yüzde 32,06 oranında artış gösterdiğini, ancak bu rakamın son üç yılın altında kaldığını vurguladı.
Çandır, tarımda kullanılan mal ve hizmetler endeksinin Haziran ayında aylık yüzde 1,20 azaldığını, yıllık artışın ise yüzde 33,88 olduğunu ifade etti. Tarımsal yatırımlara yönelik mal ve hizmetler endeksinin ise aylık yüzde 0,93, yıllık yüzde 21,49 arttığını açıkladı. Aylık bazda yapılan değişimler arasında tohumda -0,24, enerjide -2,61, gübrede -2,10 gibi düşüşler gözlemlenirken; tarımsal ilaçta yüzde 1,23 ve veteriner hizmetlerinde yüzde -3,32 oranlarında değişim yaşandı.
Haziran ayında Tarım-Üretici Fiyat Endeksi’nin (Tarım-ÜFE) aylık olarak -9,02 seviyesine gerilediğine dikkat çeken Çandır, bu oranın son 15 yılın ortalaması olan yüzde 1,68’in oldukça altında kaldığını belirtti. Yıllık olarak Tarım-ÜFE’nin yüzde 9,55 olduğu, uzun yıllar itibarıyla girdi maliyetlerinin aynı dönemdeki ortalamasının ise yüzde 33,37 olarak kaydedildiği ifade edildi.
Çandır, tarıma dayalı sanayideki enflasyonun daha yüksek seyrettiğini vurgulayarak, yurtiçi ve yurtdışı üretici enflasyonlarının tarım sektörünü dolaylı olarak etkilediğine dikkat çekti. Haziran ayında Yurt Dışı Üretici Fiyat Endeksi’nin (YD-ÜFE) aylık yüzde 0,46, yıllık ise yüzde 30,33 oranında artış gösterdiğini söyledi.
Gıda enflasyonunun aylık yüzde 0,16, yıllık yüzde 35,44 olarak gerçekleştiğini belirten Çandır, işlenmemiş gıdada aylık yüzde -2,83 ve yaş meyve-sebze fiyatlarında da aylık -10,22 oranlarında düşüşlerin kaydedildiğini açıkladı.
Sonuç olarak, emtia ticaretinde yaşanan aksamaların tarımsal üretim üzerinde önemli maliyet etkileri yarattığına işaret eden Çandır, özellikle enerji ve gübre piyasalarında küresel maliyet baskısının arttığını kaydetti. Bu durumu değerlendirirken, enerji fiyatlarındaki dalgalanmaların yanı sıra Orta Doğu’daki çatışmalar ve Hürmüz Boğazı’ndaki belirsizliklerin de dikkate alınması gerektiğini ifade etti. Üreticilerin desteklenmesi gerektiğini vurgulayan Çandır, artan girdi maliyetlerine karşı doğrudan ve hedefli desteklerin hayata geçirilmesinin önemine değindi.
